2026 წლის 17 მარტს გარდაიცვალა სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი ილია II — ადამიანი, რომლის მოღვაწეობამ ღრმა კვალი დატოვა საქართველოს ისტორიაში. მისი ცხოვრება და საქმიანობა მხოლოდ ეკლესიის ფარგლებს არ შემოიფარგლებოდა; იგი იქცა ეროვნული ერთიანობის, სულიერი გაძლიერებისა და საზოგადოებრივი სტაბილურობის ერთ-ერთ მთავარ საყრდენად.

ილია II, ერისკაცობაში ირაკლი ღუდუშაური-შიოლაშვილი, დაიბადა 1933 წლის 4 იანვარს ვლადიკავკაზში. იგი გაიზარდა მორწმუნე და ტრადიციების ერთგულ ოჯახში, რამაც დიდი გავლენა მოახდინა მის პიროვნებაზე. ბავშვობიდანვე ჩამოუყალიბდა სულიერი ხედვა, რომელიც შემდგომში მისი ცხოვრების მთავარი მიმართულება გახდა.

განათლება მიიღო მოსკოვში, სასულიერო სემინარიასა და აკადემიაში, სადაც საფუძვლიანად დაეუფლა თეოლოგიას. სწორედ აქ დაიწყო მისი გზა ეკლესიის მსახურებაში. 1977 წელს ილია II აირჩიეს სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქად. ეს იყო რთული პერიოდი, როდესაც ეკლესია ფაქტობრივად დასუსტებული და შეზღუდული იყო.

განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი იყო მისი როლი დამოუკიდებელი საქართველოს ჩამოყალიბების პროცესში. 1990-იანი წლების მძიმე კრიზისების დროს, ილია II-ის სიტყვა და ავტორიტეტი ბევრისთვის იმედისა და სიმშვიდის წყარო გახდა. იგი მოუწოდებდა საზოგადოებას ერთიანობისკენ, სიყვარულისკენ და რწმენისკენ.

2007 წელს პატრიარქმა მიიღო ისტორიული გადაწყვეტილება — განაცხადა, რომ პირადად მონათლავდა ყოველი მესამე და მომდევნო შვილის ოჯახში. ათასობით ოჯახმა გადაწყვიტა მესამე შვილის გაჩენა, რადგან მათთვის განსაკუთრებული მნიშვნელობა ჰქონდა, რომ მათი შვილი პატრიარქის ნათლული გამხდარიყო. შედეგად, საქართველოში შობადობის მაჩვენებელმა ზრდა დაიწყო.

ზვიად გამსახურდია იყო ქართველი მწერალი, მეცნიერი და პოლიტიკოსი, რომელმაც გადამწყვეტი როლი ითამაშა საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენაში. იგი იყო ეროვნული მოძრაობის სულისჩამდგმელი და ქვეყნის პირველი არჩეული პრეზიდენტი.

მისი ხელმძღვანელობით, 1991 წლის 31 მარტს ჩატარდა საყოველთაო რეფერენდუმი, რომლის საფუძველზეც, იმავე წლის 9 აპრილს, საქართველომ დამოუკიდებლობა გამოაცხადა. ეს იყო ისტორიული გარდატეხა, რომელმაც დაასრულა საბჭოთა ოკუპაციის მრავალწლიანი პერიოდი და საფუძველი ჩაუყარა თანამედროვე ქართულ სახელმწიფოებრიობას.

გამსახურდია გამორჩეული იყო თავისი ინტელექტუალური და ლიტერატურული მოღვაწეობითაც. მისი პოლიტიკური გზა ტრაგიკულად დასრულდა, თუმცა მისი ღვაწლი თავისუფალი საქართველოს იდეის წინაშე შეუფასებელია. იგი სამუდამოდ დარჩება ქვეყნის უახლესი ისტორიის ერთ-ერთ ცენტრალურ ფიგურად და ეროვნული თავისუფლების სიმბოლოდ.

მისი მემკვიდრეობა დღესაც შთააგონებს მომავალ თაობებს, ემსახურონ სამშობლოს იმავე თავდადებითა და პრინციპულობით, როგორიც საქართველოს პირველ პრეზიდენტს ახასიათებდა.

ჟიული შარტავა იყო სახელმწიფო მოღვაწე, რომელიც აფხაზეთის ომის ყველაზე კრიტიკულ მომენტში სათავეში ჩაუდგა რეგიონის მართვას. მისი სახელი სიმბოლურად უკავშირდება სოხუმის დაცემის ტრაგიკულ დღეს — 1993 წლის 27 სექტემბერს.

მიუხედავად იმისა, რომ სოხუმში ყოფნა სიცოცხლისთვის უდიდეს საფრთხეს წარმოადგენდა, მან კატეგორიული უარი თქვა ქალაქის დატოვებაზე. ჟიული შარტავა ბოლომდე დარჩა თავის სამუშაო კაბინეტში, რადგან თვლიდა, რომ ლიდერი არ უნდა გაქცეულიყო მაშინ, როცა მისი ხალხი და ქალაქი სასიკვდილო საფრთხის წინაშე იდგა.

სოხუმის დაცემის შემდეგ, ჟიული შარტავა ტყვედ ჩაუვარდა სეპარატისტულ დაქირავებულ რაზმებს. მასთან ერთად დაატყვევეს მთავრობის სხვა წევრებიც. მიუხედავად წამებისა, მან შეინარჩუნა საოცარი სიმტკიცე და იმავე დღეს დახვრიტეს. სიკვდილის წინ მან კიდევ ერთხელ დაამტკიცა თავისი შეუდრეკელი ერთგულება სამშობლოსადმი.

ჟიული შარტავას სიკვდილის შემდეგ მიენიჭა საქართველოს ეროვნული გმირის წოდება. მისი სახელი ქართული სახელმწიფოებრიობისთვის ბრძოლის და სიმტკიცის მარადიულ სიმბოლოდ იქცა.