ენა მამული სარწმუნოება

საქართველოს უახლესი
ისტორიის გმირები

ილია II

უნეტარესი ილია II · 1933–2026

01
სულიერი მამა · კათოლიკოს-პატრიარქი

ილია II

სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი, მცხეთა-თბილისის მთავარეპისკოპოსი (1933 — 2026)

2026 წლის 17 მარტს გარდაიცვალა სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი ილია II — ადამიანი, რომლის მოღვაწეობამ ღრმა კვალი დატოვა საქართველოს ისტორიაში. მისი ცხოვრება და საქმიანობა მხოლოდ ეკლესიის ფარგლებს არ შემოიფარგლებოდა; იგი იქცა ეროვნული ერთიანობის, სულიერი გაძლიერებისა და საზოგადოებრივი სტაბილურობის ერთ-ერთ მთავარ საყრდენად.

ილია II, ერისკაცობაში ირაკლი ღუდუშაური-შიოლაშვილი, დაიბადა 1933 წლის 4 იანვარს ვლადიკავკაზში. იგი გაიზარდა მორწმუნე და ტრადიციების ერთგულ ოჯახში, რამაც დიდი გავლენა მოახდინა მის პიროვნებაზე. ბავშვობიდანვე ჩამოუყალიბდა სულიერი ხედვა, რომელიც შემდგომში მისი ცხოვრების მთავარი მიმართულება გახდა.

განათლება მიიღო მოსკოვში, სასულიერო სემინარიასა და აკადემიაში. 1977 წელს ილია II აირჩიეს სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქად.

მისი ხელმძღვანელობით დაიწყო ეკლესიის მასშტაბური აღორძინება. აშენდა და აღდგა ასობით ტაძარი, გაიზარდა სასულიერო პირების რაოდენობა და გაძლიერდა ეკლესიის როლი საზოგადოებაში.

განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი იყო მისი როლი დამოუკიდებელი საქართველოს ჩამოყალიბების პროცესში. 2007 წელს პატრიარქმა განაცხადა, რომ პირადად მონათლავდა ყოველი მესამე და მომდევნო შვილის ოჯახში. შედეგად, საქართველოში შობადობის მაჩვენებელმა ზრდა დაიწყო.

✦ ✦ ✦
ეროვნული გმირი · 2008 წლის ომი

გიორგი ანწუხელიძე

სამშობლოსადმი უსაზღვრო ერთგულების სიმბოლო (1984 — 2008)

იორგი ანწუხელიძე არის თანამედროვე საქართველოს ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ეროვნული გმირი, რომლის სახელი უკავშირდება თავდადებას, შეუპოვრობასა და სამშობლოსადმი უსაზღვრო ერთგულებას. იგი დაიბადა 1984 წელს.

სამხედრო სამსახურის არჩევა მისთვის მხოლოდ პროფესია არ ყოფილა — ეს იყო შეგნებული გადაწყვეტილება, ემსახურა საკუთარ ქვეყანას. 2008 წლის აგვისტოს ომის დროს გიორგი ანწუხელიძე მსახურობდა საქართველოს შეიარაღებულ ძალებში.

მიუხედავად ფიზიკური და ფსიქოლოგიური ძალადობისა, მან არ უღალატა საკუთარ ქვეყანას, არ დაარღვია სამხედრო ფიცი და ბოლომდე შეინარჩუნა ღირსება.

ერთ-ერთი საბრძოლო მოქმედებისას იგი ტყვედ ჩავარდა. მტრის ტყვეობაში ყოფნისას სასტიკ წამებას დაექვემდებარა. მისი სიმტკიცე იქცა სიმბოლოდ იმისა, თუ რას ნიშნავს ნამდვილი პატრიოტიზმი. გიორგი ანწუხელიძე ბოლომდე დარჩა მებრძოლი, რომელმაც სიკვდილსაც კი ღირსეულად შეხედა.

გიორგი ანწუხელიძე

გიორგი ანწუხელიძე · 1984–2008

02
✦ ✦ ✦
ზვიად გამსახურდია

ზვიად გამსახურდია · 1939–1993

03
პირველი პრეზიდენტი · დამოუკიდებლობა

ზვიად გამსახურდია

დამოუკიდებლობის აღდგენის სიმბოლო (1939 — 1993)

ვიად გამსახურდია იყო ქართველი მწერალი, მეცნიერი და პოლიტიკოსი, რომელმაც გადამწყვეტი როლი ითამაშა საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენაში. იგი იყო ეროვნული მოძრაობის სულისჩამდგმელი და ქვეყნის პირველი არჩეული პრეზიდენტი.

მისი ხელმძღვანელობით, 1991 წლის 31 მარტს ჩატარდა საყოველთაო რეფერენდუმი, რომლის საფუძველზეც, იმავე წლის 9 აპრილს, საქართველომ დამოუკიდებლობა გამოაცხადა.

საქართველოს დამოუკიდებლობა არის ჩვენი ერის უზენაესი მიზანი, რომელსაც ზვიად გამსახურდიამ მთელი თავისი შეგნებული ცხოვრება მიუძღვნა.

გამსახურდია გამორჩეული იყო თავისი ინტელექტუალური და ლიტერატურული მოღვაწეობითაც. მისი პოლიტიკური გზა ტრაგიკულად დასრულდა, თუმცა მისი ღვაწლი თავისუფალი საქართველოს იდეის წინაშე შეუფასებელია. იგი სამუდამოდ დარჩება ქვეყნის უახლესი ისტორიის ერთ-ერთ ცენტრალურ ფიგურად.

✦ ✦ ✦
ერის სინდისი · ეროვნული მოძრაობა

მერაბ კოსტავა

ეროვნული მოძრაობის ლიდერი, ერის სინდისი (1939 — 1989)

ერაბ კოსტავა იყო ქართველი მუსიკათმცოდნე, პოეტი და ეროვნულ-განმანთავისუფლებელი მოძრაობის ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ფიგურა. მას ხშირად უწოდებდნენ „ერის სინდისს", რადგან მთელი მისი ცხოვრება იყო მორალური სიმტკიცისა და პრინციპულობის განსახიერება.

ზვიად გამსახურდიასთან ერთად, მერაბ კოსტავა იდგა იმ პროცესების სათავეში, რომლებმაც საქართველო დამოუკიდებლობამდე მიიყვანა. საბჭოთა რეჟიმის დროს მან მრავალი წელი გაატარა ციხეებსა და გადასახლებაში.

მისი იდეალები და თავდადება იქცა მაგალითად მთელი თაობისთვის, რომელიც თავისუფლებისთვის იბრძოდა.

მერაბ კოსტავა ტრაგიკულად დაიღუპა ავტოკატასტროფაში 1989 წელს. მისი სახელი სამუდამოდ დარჩება ქართველი ხალხის მეხსიერებაში, როგორც თავდადების, პატიოსნების და პატრიოტიზმის უბადლო მაგალითი.

მერაბ კოსტავა

მერაბ კოსტავა · 1939–1989

04
✦ ✦ ✦
ჟიული შარტავა

ჟიული შარტავა · 1944–1993

05
სოხუმის დამცველი · ეროვნული გმირი

ჟიული შარტავა

აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარე (1944 — 1993)

იული შარტავა იყო სახელმწიფო მოღვაწე, რომელიც აფხაზეთის ომის ყველაზე კრიტიკულ მომენტში სათავეში ჩაუდგა რეგიონის მართვას. მისი სახელი სიმბოლურად უკავშირდება სოხუმის დაცემის ტრაგიკულ დღეს — 1993 წლის 27 სექტემბერს.

მიუხედავად იმისა, რომ სოხუმში ყოფნა სიცოცხლისთვის უდიდეს საფრთხეს წარმოადგენდა, მან კატეგორიული უარი თქვა ქალაქის დატოვებაზე. ჟიული შარტავა ბოლომდე დარჩა თავის სამუშაო კაბინეტში.

მისი ვაჟკაცობა და სოხუმისთვის გაწირული სიცოცხლე დარჩება საქართველოს ტერიტორიული მთლიანობისთვის ბრძოლის უდიდეს მაგალითად.

სოხუმის დაცემის შემდეგ ჟიული შარტავა ტყვედ ჩაუვარდა სეპარატისტულ რაზმებს. მიუხედავად წამებისა, მან შეინარჩუნა საოცარი სიმტკიცე. გარდაცვალების შემდეგ მიენიჭა საქართველოს ეროვნული გმირის წოდება.

✦ ✦ ✦
თანამედროვეობის გმირი · ოკუპაცია

არჩილ ტატუნაშვილი

თანამედროვეობის გმირი, ოკუპაციასთან ბრძოლის სიმბოლო (1981 — 2018)

რჩილ ტატუნაშვილი იყო საქართველოს შეიარაღებული ძალების ყოფილი სამხედრო მოსამსახურე, რომელიც 2018 წლის თებერვალში საოკუპაციო რეჟიმმა ახალგორში უკანონოდ დააკავა. მისი ისტორია არის თანამედროვეობის ერთ-ერთი ყველაზე მტკივნეული, თუმცა საამაყო ეპიზოდი.

ტყვეობაში ყოფნისას არჩილ ტატუნაშვილმა გაუძლო წარმოუდგენელ ფიზიკურ და ფსიქოლოგიურ წამებას. მას საოკუპაციო რეჟიმის წარმომადგენლები სთხოვდნენ შეერაცხყო საკუთარი ქვეყნის დროშა. მან სიკვდილი ამჯობინა ღირსების შელახვას.

არჩილ ტატუნაშვილი იქცა სიმბოლოდ იმისა, რომ ქართველი მებრძოლი ოკუპანტის წინაშე მუხლს არასოდეს მოიყრის.

მისი წამებით მკვლელობამ მთელი საქართველო და საერთაშორისო თანამეგობრობა შეძრა. არჩილის სახელი დღეს დგას იმ დიდ გმირთა გვერდით, რომლებმაც თავი გასწირეს საქართველოს თავისუფლებისა და სახელმწიფოებრივი ღირსების დასაცავად.

არჩილ ტატუნაშვილი

არჩილ ტატუნაშვილი · 1981–2018

06